Kişisel Koruyucuların Amacı Nedir

Kişisel Koruyucuların Amacı nedir?

Kişisel koruyucu donanım (KKD), çalışanı iş sırasında karşılaşabileceği tehlikelerden korumak için bedene takılan, giyilen veya taşınan ekipmanların genel adıdır. Baret, koruyucu gözlük, kulak tıkacı, eldiven, iş ayakkabısı, solunum maskesi ve yüksekte çalışmada kullanılan kemer bunlara örnektir.

Temel amaç, tehlikeyi ortadan kaldıramadığımız durumlarda çalışanla tehlike arasına bir bariyer koymaktır. KKD tehlikenin kendisini yok etmez. Yalnızca maruziyeti veya olası yaralanmanın şiddetini azaltır. Bu yüzden kişisel koruyucular, koruma önlemleri sıralamasında son halkadır.

Kişisel Koruyucuların Amacı neden önemlidir?

İş sağlığı ve güvenliğinde önlemler belirli bir öncelik sırasıyla uygulanır:

1. Tehlikeyi kaynağında ortadan kaldırmak
2. Daha az tehlikeli olan bir yöntem veya maddeyle değiştirmek
3. Mühendislik önlemleri almak (havalandırma, koruyucu siper, ses yalıtımı)
4. İdari önlemler uygulamak (vardiya düzeni, işaretleme, eğitim)
5. Geriye kalan riskler için KKD sağlamak

Bu sıra önemlidir, çünkü KKD'nin başarısı çalışanın onu doğru seçmesine, doğru takmasına ve her seferinde kullanmasına bağlıdır. Mühendislik önlemleri ise çalışandan bağımsız olarak çalışır. Yine de her önlemin sınırı vardır. Kaynak yapan birinin gözünü ışınımdan, boya işinde çalışanın solunum yolunu buharlardan, depoda çalışanın ayağını düşen yükten korumak için KKD çoğu zaman kaçınılmazdır.

Doğru seçilmiş KKD, iş kazalarının sonuçlarını hafifletir ve meslek hastalıklarına yol açan maruziyeti azaltır. Yanlış seçilmiş KKD ise çalışanda yalnızca sahte bir güven duygusu yaratır.

Kişisel Koruyucuların Amacı nasıl planlanır? Adım adım

1. Risk değerlendirmesini esas alın. Hangi görevde hangi tehlikenin kaldığını belirleyin. KKD ihtiyacı varsayımla değil, değerlendirme sonucuyla belirlenir.
2. Önce diğer önlemleri gözden geçirin. Havalandırma veya siper gibi bir çözüm mümkünse KKD yalnızca tamamlayıcı olur.
3. Tehlikeye uygun tür seçin. Gürültü için kulak koruyucusu, kimyasal sıçrama için kimyasala dayanıklı eldiven ve gözlük gibi eşleştirmeler yapın.
4. Uygunluk işaretini kontrol edin. Ürünün ilgili mevzuata uygun olduğunu gösteren CE işareti ve kullanım bilgisi bulunmalıdır.
5. Beden ölçüsü ve konfora dikkat edin. Çalışana uymayan ekipman gevşer, sıkar ve çoğu zaman çıkarılır.
6. Eğitim verin. Çalışan ekipmanın neye karşı koruduğunu, nasıl takılacağını ve sınırlarını bilmelidir.
7. Dağıtımı kayda alın. Kime, ne zaman, hangi ekipmanın verildiği belgelenmelidir.

Uygulamada dikkat edilecek noktalar

Birden fazla KKD birlikte kullanılacaksa birbirini engellemediğinden emin olun. Örneğin gözlük ile solunum maskesi birlikte takıldığında sızdırmazlık bozulabilir. Kulak koruyucusu ile baret uyumsuz olabilir.

Bakım ve saklama da koruma düzeyini belirler. Baretin çatlağı, eldivenin yırtığı, filtrenin ömrü düzenli kontrol edilmelidir. Hasarlı veya süresi dolmuş ekipman hemen değiştirilmelidir. Hijyen gerektiren ekipman (maske, kulaklık ucu gibi) kişiye özel kullanılmalı veya uygun şekilde temizlenmelidir.

Çalışanın görüşü de dikkate alınmalıdır. Terleten, görüşü kısıtlayan veya hareketi zorlaştıran ekipman bırakıldığı yerde kalır. Deneme dağıtımı yapıp geri bildirim toplamak, benimsenmeyi artırır.

Planı belirli aralıklarla gözden geçirin. Yeni makine, yeni kimyasal veya değişen iş akışı KKD ihtiyacını da değiştirebilir. Kapsam, görev yapan herkesi içerir: kadrolu çalışanlar, taşeron personeli, stajyerler ve ziyaretçiler de riskli alana girdiklerinde korunmalıdır.

Sık yapılan hatalar

• KKD'yi tek çözüm saymak ve kaynakta alınabilecek önlemleri atlamak
• Risk değerlendirmesi yapmadan toplu alım yapmak
• Fiyata göre seçip uygunluk işaretini kontrol etmemek
• Beden ölçüsünü dikkate almadan standart dağıtım yapmak
• Eğitimi atlamak; ekipmanı vermekle işi bitmiş saymak
• Hasarlı veya eskimiş ekipmanı kullanmayı sürdürmek
• Kullanımı denetlemeyip zimmet kaydı tutmamak
• Tehlike değiştiği halde KKD listesini güncellememek

Gözek OSGB bu konuda nasıl destek olur?

Gözek OSGB, 2013'ten beri 800+ firmaya iş sağlığı ve güvenliği hizmeti vermektedir. İşyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı, ölçüm ve eğitim hizmetlerini tek sözleşmede sunar. KKD ihtiyacının risk değerlendirmesine dayandırılması, akredite laboratuvarla yapılan ortam ölçümleriyle (gürültü, toz, kimyasal gibi) desteklenebilir.

Çalışan eğitimleri online İSG eğitim platformu üzerinden yürütülebilir, raporlara ise online raporlama portalından ulaşılabilir. İstanbul Esenler (Tekstilkent) ve İzmir Konak ofislerimizden bu konuda bilgi alabilirsiniz.